Nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego

Aktualności prawne 22.11.2019, piątek

Dnia 7 listopada 2019 r. miała miejsce obszerna nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego wprowadzona ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1469 z późn. zm.). Wprowadziła ona zmiany w treści około 300 przepisów. Jest to jedna z największych zmian procedury cywilnej ostatnich lat. Celem nowelizacji jest usprawnienie i przyspieszenie postępowań cywilnych. Poniżej przedstawiamy najistotniejsze zmiany z punktu widzenia obywateli.

Jedną z najistotniejszych zmian jest niewątpliwie powrót do procedury odrębnych przepisów dotyczących postępowania gospodarczego. Nowelizacja w założeniu ma spowodować przyspieszenie dochodzenia należności przez przedsiębiorców związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. W zakresie zmian znalazło się między innymi określenie rodzajów spraw, który powinny zostać uznane za sprawy gospodarcze, i tak do sporów rozstrzyganych w tym trybie zaliczane będą między innymi: spory wynikające z umów leasingowych, robót budowlanych czy też w zakresie prawa restrukturyzacyjnego i upadłościowego. Strony postępowania już od pierwszego pisma procesowego kierowanego do sądu będą zobowiązane do przywołania wszystkich twierdzeń i dowodów (tzw. prekluzja dowodowa). Nowe postępowanie będzie obowiązkowe dla wszystkich spółek, fundacji oraz stowarzyszeń prowadzących działalność gospodarczą. Osoby fizyczne mają opcję wyboru czy skorzystają z tego rodzaju postępowania, czy zwykłego. W założeniu nowelizacja ta ma pozwolić na szybsze uzyskanie zaległych pieniędzy związanych z prowadzoną działalnością.

 

Zmiany obejmują również kwestie związane z doręczeniami zastępczymi (tzw. fikcją doręczenia), czyli sytuacją, w której nieodebrane przez adresata pismo uważa się za doręczone i wywołujące skutki prawne po dwukrotnym awizowaniu. Omawiane zagadnienie zostało dobrze opisane przez skład orzekający Sądu Najwyższego, który wskazał, że „Datą doręczenia w trybie doręczenia zastępczego jest dzień, w którym upłynął termin do odbioru złożonego na poczcie lub innej placówce doręczającego pisma. Będzie to wprawdzie tylko postać fikcji prawnej doręczenia, ale fikcji pociągającej za sobą wszelkie skutki doręczenia.” (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt: I CZ 6/15). Nowelizacja procedury cywilnej usunęła omawianą fikcję doręczenia. W chwili obecnej zgodnie z art. 1391 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego „Jeżeli pozwany, pomimo powtórzenia zawiadomienia zgodnie z art. 139 § 1 zdanie drugie, nie odebrał pozwu lub innego pisma procesowego wywołującego potrzebę podjęcia obrony jego praw, a w sprawie nie doręczono mu wcześniej żadnego pisma (…) przewodniczący zawiadamia o tym powoda, przesyłając mu przy tym odpis pisma dla pozwanego i zobowiązując do doręczenia tego pisma pozwanemu za pośrednictwem komornika.”. Z punktu widzenia powoda wprowadzona zmiana oznacza znaczne wydłużenie postępowań, w sytuacjach gdy pozwani nie będą odbierali korespondencji. Co więcej to na osoby dochodzące swoich roszczeń został przerzucony ciężar znalezienia i doręczenia pisma. Z drugiej strony, wprowadzona zmiana rozszerza ochronę nad pozwanymi w myśl zasady, stanowiącej, że każda osoba ma prawo do obrony swoich interesów przed sądem.

 

Zmiany dotknęły również przepisy dotyczące właściwości miejscowej sądów. Obecnie w sprawach dotyczących dochodzenia roszczeń z umów, co do zasady sprawy toczyć się będą w sądzie właściwym dla miejsca wykonania umowy, czyli w miejscu zamieszkania konsumenta, a nie siedziby przedsiębiorcy. Na podobnej zasadzie będą odbywały się spory z bankami. Te zmiany mają na celu ułatwienie życia konsumentom oraz odciążenie warszawskich sądów, do których trafiało mnóstwo spraw od firm mających siedziby w Warszawie.

Ostatnie aktualności

21.04
2020

Pozasądowe sposoby restrukturyzacji działalności gospodarczej

Czy trudna sytuacja Twojego przedsiębiorstwa to skutek błędnych decyzji biznesowych lub działania nieuczciwego kontrahenta? A może do upadku doprowadziło Cię działanie siły wyższej w postaci koronawirusa COVID-19? Nie wiesz co zrobić z podupadającym biznesem? Jakie kroki podjąć? Ten ten artykuł jest dla Ciebie.

03.04
2020

Ulga badawczo - rozwojowa. Czym jest i kiedy z niej skorzystać?

Czym jest ulga B+R? Dla kogo jest ulga B+R? Co to jest działalność B+R? Co trzeba zrobić, żeby skorzystać z ulgi? Nie wiesz? Zapraszamy do lektury.